Volledig scherm
De Blauwe Engel NS 41 die dinsdag 22 augustus vanuit Utrecht naar Almelo rijdt. © Spoorwegmuseum

Win treinreis met de Blauwe Engel

Zijn bijnaam Blauwe Engel dankt de trein aan de gelijknamige kleur en gevleugelde versiering op de kop. Het eerste exemplaar van de bij firma Allan (Rotterdam) vervaardigde treinstellen kwam op 15 november 1954 uit de fabriek. 

Daarna kreeg de diesel al snel de troetelnaam ‘reddende engel’. De Nederlandse Spoorwegen zette de trein in op de weinig rendabele lijnen in dunbevolkte gebieden van ons land. Voor reizigers in Groningen, Friesland, Overijssel, Gelderland en later ook Limburg zou de Blauwe Engel ruim dertig jaar een belangrijke en onmisbare schakel zijn in het openbaar vervoer.

Dinsdag 22 augustus keert de NS 41 voor een aantal weken terug in het oosten van het land. Het Spoorwegmuseum en de Nederlandse Spoorwegen maken het mogelijk dat de Blauwe Engel (8 zitplaatsen eerste klasse, 65 zitplaatsen tweede klasse) een bijzondere rit maakt naar het stationsemplacement in Almelo. Daar zal het treinstel vier weken te bezichtigen zijn, als belangrijk onderdeel van het locatietheater ‘Het Verzet Kraakt, de grootste bankroof aller tijden’.

Hoewel de Blauwe Engel er in de oorlogsjaren nog niet was, staat de dieselelektrische trein model voor de grote spoorwegstaking (1944) in de Tweede Wereldoorlog. Dit protest was bedoeld om de bezetter te treffen en het transport van de Duitsers lam te leggen. Dertigduizend werknemers van de Nederlandse Spoorwegen legden het werk neer. De staking had ook nadelige consequenties voor de bevolking: de voedselvoorziening stagneerde en vooral het westen van het land moest lijden in de befaamde Hongerwinter.

Om de staking te kunnen financieren werd, met instemming van de Nederlandse regering in ballingschap, een grote bankoverval gepleegd. Acht leden van het verzet in Twente maakten op 15 november 1944 bij een filiaal van de Nederlandsche Bank in Almelo een bedrag van 46,1 miljoen gulden buit, een recordbedrag tot op de dag van vandaag. Door domme pech worden de overvallers binnen korte tijd gepakt en weet de Duitse bezetter het geroofde geld terug te halen.

De Blauwe Engel krijgt een tijdelijke plek op het spooremplacement. Het programma van ‘Het Verzet Kraakt’ begint bij de trein. De NS 41 verbeeldt het vervoer in de oorlogsjaren en vertelt het verhaal van de grote treinstaking. Na bezoek aan de trein gaat het publiek via een ponton over het kanaal naar het Indië-terrein, waar men als ‘gestrande reizigers’ wordt opgevangen en te eten krijgt. Na de maaltijd in een oude textielhal kijken de bezoekers vanaf een tribune naar de twee uur durende openluchtvoorstelling over de bankroof uit 1944.

Voor de rit van 22 augustus zijn geen kaarten te koop. De treinreis naar Almelo is uitsluitend voor genodigden, zoals de producenten en hoofdrolspelers uit de cast, directie van de Nederlandse Spoorwegen, burgemeesters van Twentse gemeenten en politici. De ontvangst is in het Spoorwegmuseum (Utrecht). Daarna vertrekt de Blauwe Engel naar Amersfoort en Zwolle, waar gedeputeerden van de provincie Overijssel instappen. Via Deventer en Wierden gaat de reis naar Almelo.

In samenwerking met NS, Spoorwegmuseum en ‘Het Verzet Kraakt’ houdt Tubantia een lezersactie. De opdracht is simpel: maak een bijzondere foto van de rit met de Blauwe Engel. Dat mag vanaf elke voor het publiek toegestane plek op het traject Utrecht- Almelo. De krant hoopt op variëteit : foto’s van dichtbij en veraf, in het landschap, langs het water, vanuit de lucht of vanuit een passerende trein, bij een spoorovergang, met of zonder passagiers. Het gaat uitsluitend om foto’s (geen video’s) die beoordeeld worden door een vakjury. De inzenders van de tien beste foto’s krijgen een geheel verzorgd arrangement met de Blauwe Engel op de terugreis (25 september) naar Utrecht. De winnende foto’s worden geëxposeerd in het Spoorwegmuseum.

Dienstregeling Blauwe Engel op 22 augustus 2017: Utrecht Maliebaan (vertrek 10.23 uur, perron 3) , Amersfoort (aankomst 10.43 uur, vertrek 11.07 uur, perron 4A), Zwolle (aankomst 11.58 uur, vertrek 12.03 uur, perron 7), Deventer (aankomst 12.39 uur, vertrek 12.40 uur, perron 3B), Wierden (aankomst 13.07 uur, vertrek 13.10 uur, perron 1), Almelo (aankomst 13.16 uur, vertrek 13.20 uur, perron 2B), Almelo (opstellen emplacement 13.41 uur).

Foto’s (tot uiterlijk 1 september) via WhatsApp naar Tubantia +31613328999