Kamerleden praten veelal voor de bühne, Van Rijn regelt het echt


Hugo Borst en Carin Gaemers wilden meer geld voor de verpleeghuiszorg. Staatssecretaris Van Rijn heeft het geregeld. Vanuit de Kamerbankjes is het stil en dat is veelzeggend.


Het is u mogelijk ontgaan maar de Tweede Kamer heeft ongemerkt haar fiat gegeven aan 2,1 miljard extra uitgaven voor de verpleeghuiszorg. De primeur van Frank Hendrickx, parlementair verslaggever van de Volkskrant, leidde niet tot wekenlang rumoer op opiniepagina's en in talkshows. Daarvoor was het kennelijk niet sexy genoeg, terwijl het verhaal alle dimensies van een politieke thriller bevatte.
Kort gezegd komt het erop neer dat staatssecretaris Martin van Rijn met instemming van de Tweede Kamer het Zorginstituut opdracht gaf een zogeheten kwaliteitskader te formuleren voor de verpleeghuiszorg. In gewone mensentaal: wat moet er gebeuren opdat de verpleeghuiszorg op orde is? De uitkomsten daarvan waren echter juridisch bindend en dat was de zorgspecialisten in de Tweede Kamer ontgaan. De kosten: 2,1 miljard. Kortom: de verpleeghuiszorg krijgt er 2,1 miljard bij.

Topambtenaar

Van Rijn is altijd topambtenaar gebleven en nooit politicus geworden. Het is een saaie, maar slimme man die van de muziek van Neil Young houdt en dat stemt me altijd mild. Van Rijn heeft met zijn ambtelijke expertise natuurlijk geweten van de consequenties en het juridisch bindende kader. In de blessuretijd van zijn ambtstermijn heeft hij wraak genomen op populistische Kamerleden die na elke tv-reportage over een nooddruftige oudere meer geld eisen, zonder te beseffen waar ze het over hebben. Van Rijn heeft het gewoon geregeld.
En hier raakt de thriller vele elementen van het politieke spel. Daar is ten eerste de wraak van de ambtenaar. Decennia zijn ambtenaren beschimpt, weggezet als technocraten die niets doen 'op kosten van mijn belastingcenten' . In werkelijkheid zijn topambtenaren nodig om te remmen dan wel te stimuleren, want de politici zelf zijn al te vaak slaven van de publieke opinie.

Mijnenveld

Ten tweede is daar Van Rijn zelf. Zorg in Nederland is een mijnenveld. Minister Schippers en staatssecretaris Van Rijn hebben zichzelf niet populair gemaakt door hervormingen door te voeren die met vallen en opstaan gepaard gaan maar die een rem hebben gezet op de ongelimiteerde groei van de zorgkosten. Nog altijd stijgen de kosten in de zorg, zij het minder hard. Het demissionaire kabinet heeft voor 2018 80 miljard ingeboekt. Dat is een kolossaal bedrag; een kleine dertig procent van alles wat de overheid uitgeeft aan uitkeringen, onderwijs, klimaat, wegen - noem maar op.
Steeds weer werd Van Rijn geconfronteerd met feitenvrije verwijten van Kamerleden die hiermee goedkoop scoren bij de burger in het algemeen en de Nieuwsuren, Een Vandagen en Pauwen in het bijzonder. De zorg is echter zo complex, daarvoor zijn geen simpele recepten. Uiteindelijk heeft Van Rijn met zijn 2,1 miljard meer voor de verpleeghuizen gedaan dan alle Leijtens en Agema's bij elkaar.

Thriller

De werkelijke sleutelscène in de thriller is die waar populisme en werkelijkheid op elkaar botsen. Vele buitenlanden kijken met jaloezie naar onze zorg. Naar de wijze waarop die is georganiseerd, naar het niveau van de zorg, naar de innovatie, naar de solidariteit, naar de talloze mensen die met hart en ziel werken voor de gezondheid van de medemens - betaald of als vrijwilliger. Tussen 2005 en 2018 stegen de uitgaven aan zorg van 46 miljard naar 80 miljard (bron: CBS). Hoezo de zorg is kapot bezuinigd?
Voor de verkiezingen riep de ene na de andere lijsttrekker dat er meer geld naar de zorg moet. Van Rijn heeft het gewoon geregeld. Rutte III kan van start.

Volledig scherm
© Tubantia.nl

Opinie