Volledig scherm
Zeven jaar geleden onthulde toenmalig minister van Verkeer Melanie Schultz van Haegen de nieuwe maximumsnelheid. De kans is groot dat vanwege de stikstofcrisis de maximumsnelheid fors omlaag moet. © ANP

‘Laat elektrische auto’s op eigen rijstrook wél 130 km/uur rijden’

Als het kabinet vanwege de stikstofcrisis besluit tot verlaging van de maximumsnelheid tot 100 km/uur dan zou dat op snelwegen met drie of meer rijstroken niet voor elektrische auto’s hoeven gelden. Zij kunnen dan op een aparte ‘Tesla-strook’ 130 blijven zoeven.

Dat bepleit het H2-platform, een samenwerkingsverband van bedrijven en organisaties dat het gebruik van waterstof promoot. Auto’s op waterstof zijn elektrische auto’s die de energie niet in batterijen maar in de vorm van waterstof meenemen.

,,We moeten die discussie voeren’’, zegt Alex Kaat van het H2-platform. ,,Een doelgroepstrook is niet nieuw. Die heb je ook voor vrachtwagens en bussen. Bijvoorbeeld bij de brede A2 tussen Utrecht en Amsterdam zou je de meest linkse strook kunnen reserveren voor emmissieloze auto’s.’’ Via kentekenherkenning zou gecontroleerd moeten worden of de auto gerechtigd is om over de strook te rijden. ,,Die techniek wordt ook al toegepast bij milieuzones, dat is geen sciencefiction meer.’’

Voor zoiets ingevoerd kan worden moet er wel een grondige studie naar de verkeersveiligheid worden gedaan, stellen voorstanders, omdat er dan een strook is waar veel harder wordt gereden dan op de naastgelegen strook. Ongelukken op snelwegen gebeuren vaak omdat er grote verschillen in snelheid zijn.

,,Ons idee is niet nieuw. In Oostenrijk zijn er al stukken snelweg waar het zo werkt.’’ In het Alpenland geldt het snelheidsverschil op dagen dat de luchtkwaliteit in het geding is. In Noorwegen mogen elektrische auto’s over de busstrook langs de files rijden. Dat zorgde daar voor een enorme toename van het aantal elektrische auto’s.

Dat kan ook in Nederland werken, denkt het H2-platform. ,,Temeer omdat steden diesels gaan weren en Amsterdam in 2030 zelfs alle brandstofauto’s. Met je elektrische auto kun je dan overal komen en je mag nog hard rijden ook.’’ Dat zou de verkoop van elektrische auto's (dus ook van waterstofauto's) een flinke zwieper kunnen geven.

Quote

De vraag is of elektri­sche auto's zo hard willen rijden, want de actieradi­us neemt dan heel erg af

Bert van Wee

Hoogleraar transportbeleid Bert van Wee vindt het te vroeg om nu al overal rijstroken voor elektrische auto’s te reserveren. ,,Er zijn nog niet genoeg elektrische auto's en minder rijstroken voor de andere auto's zou tot meer files leiden. Maar als je het nu selectief en buiten de spits toe zou passen op wegen waar het niet tot files leidt, dan is er iets voor te zeggen. De vraag is wel of elektrische auto’s van die hogere snelheid gebruik zullen maken. De actieradius neemt heel erg af als je 130 rijdt.’’ 

Volgens Van Wee moeten privileges op de snelweg steeds goed afgewogen worden. ,,Je moet nooit de situatie krijgen dat mensen denken: ‘Schandalig, ik sta in de file omdat die Tesla’s hard mogen rijden.’ Dan keert de opinie zich juist tegen de elektrische auto. In Noorwegen was de situatie anders. Die busbanen bestonden al, dus er werd geen wegcapaciteit afgenomen voor elektrische auto’s.’’  

Uit praktijktesten blijkt dat een elektrische auto 25 procent minder ver komt als je 130 in plaats van 100 km/uur rijdt. De batterijauto’s presteren het best bij een slakkengangetje van zo’n 65 km/uur. 

Uitzonderingspositie

De Vereniging Elektrische Rijders heeft ook nagedacht over een aparte snelheidslimiet voor elektrische auto’s, maar vindt het nog te vroeg. ,,We moeten nu eerst de stikstofcrisis bezweren. Harder rijden kost ook meer elektriciteit en zolang we geen grote voorraden groene stroom hebben, is dat niet zo’n goed idee. Laten we eerst de snelheid verlagen en de uitzonderingspositie is van later zorg’’, zegt bestuurslid Maarten van Biezen. Bovendien zijn er nog niet heel veel volledig elektrische auto’s (70.000 stuks) om een doelgroepenstrook te rechtvaardigen. ,,Je zou heel lege rijbanen krijgen met af en toe een elektrische auto. Dat helpt niet bij de acceptatie van de elektrische auto.’’ 

Verkeersveiligheid

Veilig Verkeer Nederland denkt ook dat een vrije baan voor elektrische auto's de verkoop zou stimuleren, maar zet vraagtekens bij de verkeersveiligheid. ,,Hoe harder je rijdt, hoe gevaarlijker het wordt. De impact van botsingen is veel groter. Wij willen snelheidsverlagingen en het is het veiligst als alle auto's één snelheid aanhouden,’’ zegt Rob Stomphorst van VVN. Een losse rijstrook voor snelle elektrische voertuigen zou goed afgeschermd moeten worden van het overige verkeer.

Bijtelling

H2-platform heeft met het oog op de huidige stikstofproblemen nóg een wens: de fiscale regels voor emissieloze auto’s moeten worden bijgesteld. Het kabinet wil de bijtelling voor leaserijders met een elektrische auto de komende jaren fors verhogen, tot uiteindelijk 22 procent, het tarief voor brandstofauto's. Die beleidsvoornemens zijn echter gemaakt toen er nog geen sprake was van een stikstofcrisis. 

Volledig scherm
In Oslo werd in 2014 de busbaan (links) al opengesteld voor elektrische auto's, waardoor ze de files konden vermijden. © AFP
  1. Rijexamen doen op hoge leeftijd? Wij zijn op zoek naar jou
    Oproep

    Rijexamen doen op hoge leeftijd? Wij zijn op zoek naar jou

    Veel ouderen staan voor de uitdaging. Voor sommigen is t appeltje eitje maar veel ouderen geeft het stress. Want niemand wil z’n auto, zelfstandigheid en vrijheid kwijt. Wij zijn op zoek naar oudere mensen die net hun rijexamen hebben afgelegd, al dan niet met goed gevolg of ouderen die binnenkort op moeten. Wilt u met ons (Magazine) praten en mogen we u fotograferen? Meld u dan mét telefoonnummer op magazine@dpgmedia.nl.