Volledig scherm
© Joyce van Belkom

'Laten we de Hollandse frikadel koesteren'

Even op zaterdag een patatje halen? Iets Hollandser bestaat niet, vindt het Nederlandse Frituurcentrum. De snackbarcultuur moet een plek krijgen op de lijst van immaterieel Nederlands erfgoed. ,,Het is eenvoudige kost, maar wel ónze eenvoudige kost.''

Volledig scherm
© Joyce van Belkom

De radio staat afgesteld op de gouwe ouwen van 10 Gold, de zes halve haantjes pruttelen in het vet, en een van de klanten doopt een patatje in de dampende satésaus. Het is een donderdagmiddag als alle andere in frietzaak De Fer, een begrip in Breda en volgens verkoopster Petra Kleinjan (58) ook heus wel tot in Klundert. 

Petra, dochter van eigenaar Ferry van Strepen (ook een begrip in Breda en daarbuiten), heeft nog niks vernomen van de plechtige voordracht voor een erfgoedlijst, maar hoe meer ze erover nadenkt, hoe beter zij het idee vindt. Haar zaakje met de tl-balken, het marmer-vinyl en de geel-witte vitrage was vroeger niks bijzonders, maar nu voelt Petra zich zeker wel deel van een stukje Nederland dat wat bescherming en status verdient. 

Concurrentie

Aan de andere kant van haar pleintje heeft ze in de loop van de tijd een supermarkt met Poolse broodjes zien komen, aan de overzijde heeft ze de Turkse en Marokkaanse mannen op het terras van het Hollandsch Koffiehuis zien neerstrijken, en verderop verkoopt de Toko Vietnamese Asian Food meer loempia's dan zij. ,,Ik heb er nog steeds vier in de vriezer liggen.'' 

Volledig scherm
© AD

Je hoort Petra niet klagen, zeker niet, want ze verdient nog steeds voldoende, maar wel stukken minder dan tien jaar geleden. ,,Rond het middaguur stond het hier altijd barstensvol met jongens en meisjes van de leao; de boterhammen die ze van hun moeder kregen vond ik in mijn prullenbak.'' Nu heeft de leao een andere naam, willen pubers volgens haar alleen maar 'mac, mac, mac', en doet dit wijkje nog altijd zuinig aan - wat premier Rutte ook op de kaft van het nieuwe regeerakkoord zetten mag.

Geschokt is Petra door de prijzen die sommige collega's tegenwoordig voor een zak friet vragen. 3,75! Een klein zakje friet kost bij haar 1,85, en dat is meer dan zat, want toen zij hier zo'n 46 jaar geleden voor het eerst aan het werk ging, was zo'n portie niet meer dan één gulden.