Volledig scherm
De bouw van dit paasvuur in Dijkerhoek is stilgelegd vanwege de kans op bosbranden. © ANP

Paasvuren massaal afgelast, loopt traditie gevaar?

In het noorden en oosten van Nederland is het een eeuwenoude traditie, de gigantische paasvuren die op eerste of tweede paasdag worden ontstoken. Dit jaar gaat het feest in veel gemeenten niet door. Het is te droog en de kans op brand is te groot. 

Vooral in de regio’s Twente en de Achterhoek zijn paasvuren populair. In de  maanden voor het evenement verzamelen vrijwilligers materiaal voor het vuur. Dit jaar blijft het bij verzamelen, want de paasvuren mogen in veel gemeenten niet worden ontstoken. 

In de gemeente Berkelland zijn alle 79 paasvuren verboden, uitzonderingen worden niet gemaakt. Dat doet buurgemeente Dinkelland wel; daar geldt een limiet van één paasvuur per kern. Dat vuur moet bovendien aan verschillende eisen voldoen. Zo mag de omvang van het paasvuur maximaal 500 kubieke meter zijn, moet de omgeving van het paasvuur nat worden gehouden en moet er blusmateriaal aanwezig zijn. 

Beperkingen op de grootte van de paasvuren en de eis om de omgeving nat te houden gelden in veel gemeenten. Ook gaat het feest niet door als er te veel wind staat. Iedereen die toch een paasvuur wil bezoeken, kan het kaartje hieronder raadplegen. Op de sites van de gemeenten zijn de precieze adressen en tijden van de paasvuren te vinden. 

Traditie

Quote

We zijn op zoek naar identiteit. Bovendien verbindt een traditie mensen met elkaar

Ineke Strouken, Traditiedeskundige

De paasvuren zijn een eeuwenoude traditie. ,,In Nederland stammen de eerste bewijzen voor paasvuren uit de zeventiende eeuw’’, vertelt traditiedeskundige Ineke Strouken. ,,De paasvuren symboliseren de overgang naar een nieuwe periode. Vroeger waren er namelijk twee periodes. De periode voor Pasen, waarin er weinig eten was, maar ook weinig werk. En de periode na Pasen, met veel eten, waarvoor wel hard gewerkt moest worden.’’

Voor het paasfeest moest alles er op z’n paasbest uitzien. Dat betekent een bad, nieuwe kleren aan en het huis schoongemaakt. In de katholieke kerk is het bovendien traditie dat je gaat biechten voor Pasen. ,,Die schoonmaak beperkte zich niet alleen tot het huis. Ook het land moest klaar worden gemaakt voor gebruik. Van het verzamelde oude hout werden de paasbulten gemaakt, de latere paasvuren. Dit was niet alleen voor het opbranden van afval, maar ook een groot feest.’’

Dat paasvuren in Nederland ouder zijn dan het christendom, verwijst Strouken naar het rijk der fabels. ,,Er zijn geen schriftelijke bronnen die bewijzen dat het paasvuur een heidense traditie is.’’ 

Strouken vindt dat de paasvurentraditie nog helemaal van deze tijd is. ,,We zijn op zoek naar identiteit. Bovendien verbindt een traditie mensen met elkaar.’’  In Emmen is er zelfs een vereniging die de paasvuren keurt op authenticiteit. Leden van ‘t Aol’ Volk Emmen, een Drentse erfgoedvereniging, letten erop dat de paasvuren gebouwd worden zoals het hoort. Zo letten ze erop dat er geen materiaal in de paasbult zit dat er niet in hoort. 

Smog

Quote

De luchtkwali­teit zal zaterdag onvoldoen­de tot slecht zijn

Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu

In Duitsland, waar het paasvuur ook een traditie is, gaan alle paasvuren gewoon door. Dat heeft negatieve gevolgen voor de luchtkwaliteit dit weekend, waarschuwt het RIVM. De oostenwind leidt ertoe dat smog en rook Nederland in worden geblazen. Het instituut verwacht dat er zaterdagavond een deken van smog over heel Nederland zal liggen. De luchtkwaliteit zal hierdoor onvoldoende tot slecht zijn. Mensen met longaandoeningen zoals astma en mensen met hart en vaatziekten kunnen het zaterdag het beste rustig aan doen om problemen te voorkomen.

Vorig jaar heeft het RIVM voor het eerst de uitstoot van vreugdevuren zoals de paasvuren berekend. Vreugdevuren zijn verantwoordelijk voor 6 procent van de jaarlijkse uitstoot aan PAKs; deze schadelijke stoffen komen via inademing het lichaam binnen en zijn kankerverwekkend.

Ook komt er bij het ontbranden van vreugdevuren, zoals tijdens de jaarwisseling en met Pasen, fijnstof vrij. Deze milieuvervuilende stof kan in sommige gevallen de opwarming van de aarde versterken.

Op jaarbasis is die fijnstofemissie beperkt, maar ook kortdurende blootstelling aan hoge concentraties fijnstof kan schadelijk zijn In Nederland overlijden hierdoor jaarlijks duizenden mensen. Vooral oudere mensen met hart- en vaatproblemen zijn kwetsbaar. 

Deze paasvuren gaan wel door:

Ook in Holten, waar drie jaar op rij het grootste paasvuur van het land gebouwd werd, gaat het vuur niet door. Bekijk de beelden:

  1. 85 jaar Libelle is een ode aan de vriendin: ‘We zijn allemaal lekker gek’
    PREMIUM

    85 jaar Libelle is een ode aan de vriendin: ‘We zijn allemaal lekker gek’

    Het Almeerderstrand krioelt deze dagen van de vrouwen - en vliegen - tijdens de Libelle Zomerweek, dit jaar extra feestelijk omdat het blad 85 jaar bestaat. Duizenden moeders, dochters en vriendinnen geven gemiddeld tachtig tot negentig euro per dag uit aan allerhande snuisterijen zoals ontharingsrollers, slippers met glitters en massagekussens. Onder meer Luv’, Glennis Grace en Jody Bernal zorgen voor het muzikale vermaak. Vanwege het thema ‘Een feest voor vriendinnen’ vroegen we drie vriendinnenclubjes naar hun vriendschap.