Volledig scherm
© Natuurmonumenten Arend van der Salm

Europa steekt stokje voor teloorgang weidevogels

Oer-Nederlandse weidevogels als de kievit en grutto dreigen het loodje te leggen als hun leefgebied nog verder wordt aangetast. Het Europese Parlement steekt daar vandaag een stokje voor. Minder regels? Niet voor natuurbescherming!

Quote

Snelgroei­end gras dat in één seizoen vijf keer wordt gemaaid, daar valt gewoon niet tegenop te broeden

Patrick Nuvelstijn van Natuurmonumenten

Zo goed als het in Nederland met bever, ree en everzwijn gaat, of met de vos of zeearend, zo slecht gaat het met de kievit en grutto. Maar ook de tureluur en scholekster, de ortolaan en grijze gors, de bosanemoon, de helft van alle bijensoorten en sommige vlinders, libelles en wilde orchideeën hebben het zwaar.

Gebrek aan ruimte in ons dichtbevolkte landje en de superintensieve landbouw, zonder drinkputten en meidoornheggetjes, zijn daar de oorzaak van. ,,Snelgroeiend gras dat in één seizoen vijf keer wordt gemaaid, daar valt gewoon niet tegenop te broeden,'' zegt Patrick Nuvelstijn van Natuurmonumenten. ,,Meer dan 80 procent van onze soorten ís al verdwenen,'' klaagt Sijas Akkerman van Natuur & Milieu.

Genadeslag
Even leek het erop dat Europa de kwakkelende weidevogels en andere pijlsnel in aantal teruglopende dier- en plantensoorten de genadeslag zou toedienen. Twee belangrijke natuurwetten, de vogel- en habitat­richtlijn, dreigden immers fors te worden afgezwakt.

Samen vormen ze het fundament onder Natura 2000, 's werelds grootste netwerk van beschermde natuur. Kort na hun aantreden bestelden Commissievoorzitter Juncker en zijn Nederlandse rechterhand Frans Timmermans bij hun Milieucommissaris, de Maltees Karmenu Vella, een 'gezondheidscheck'.

Kostbaar
Was het kostbare natuurbeheer - 5,8 miljard per jaar - zijn geld niet waard, dan moest het maar een schepje minder, stelden ze. In heel Europa stak een storm van protest op. Zo'n honderd natuurverenigingen uit alle 28 lidstaten mobiliseerden in no-time meer dan een half miljoen Europeanen, driemaal zoveel als er inspraken over het omstreden handelsverdrag met Amerika.

Vandaag lijkt een ruime meerderheid van het Europese Parlement zich aan hun zijde te scharen. Versterking ,,In 2010 is onze poging om het verlies aan soortenrijkdom te stoppen al mislukt. Als we onze natuurwetgeving niet beter gaan toepassen, mislukt onze volgende poging in 2020 ook,'' aldus de Vlaamse Europarlementariër Mark Demesmaeker.

Quote

Eerst dachten we dat wij onze zaakjes al redelijk op orde hadden. Toen bleek dat we het toch niet beter deden dan de rest van Europa was er politieke onwil

Patrick Nuvelstijn, Natuurmonumenten

Potje
Geen afzwakking dus, maar juist een versterking, aldus de voormalige tv-journalist en presentator van een tuinprogramma. Hij vindt dat de lidstaten van de uitvoering maar een potje maken, zelfs 20 jaar na de start was er maar voor iets meer dan de helft van de natuurgebieden een beheersplan.

Ook Nederland, aldus Nuvelstijn, mag er in zijn 166 natuurgebieden best een schepje bovenop doen. ,,Eerst dachten we dat wij onze zaakjes al redelijk op orde hadden. Toen bleek dat we het toch niet beter deden dan de rest van Europa was er politieke onwil.''

Akkerman: ,,Alleen maar een natuurgebied aanwijzen is niet genoeg, je moet dan ook het grondwaterpeil verhogen en later maaien. De soortenrijkdom redden met een akkerrand en vogelkastje, dat gaat echt niet lukken."