Volledig scherm
© Carlo ter Ellen

Enschede versus Hengelo: Twee steden, twee pleinen

VIDEOHENGELO/ENSCHEDE - Hengelo heeft de markt, Enschede het Van Heekplein. Twee steden, twee pleinen, maar in de praktijk een wereld van verschil.

Gezellig zijn ze geen van beide. Als het waar is dat pleinen een zekere intimiteit en beslotenheid moeten hebben, dan is het zowel in Hengelo als in Enschede en kwestie van behelpen. De markt in Hengelo is nog altijd een gapend gat in de stad, het van Heekplein een winderige ruimte waar je je met evenveel gemak in Almere waant als in Enschede.

Wat je er wellicht nog wel het meeste mist, is een link naar de geschiedenis. Beide pleinen zijn nieuw, ontstaan op de tekentafels van stedenbouwkundigen die in de jaren ’90 gedwongen waren een erfenis uit het verleden zo vakkundig mogelijk te corrigeren. In Enschede betrof dat het afsluiten van de oude boulevard, in Hengelo de poging om een oude wond uit de Tweede Wereldoorlog alsnog tot een centrale plek te maken in de binnenstad.

Nauwelijks kritiek

Volledig scherm
© Carlo ter Ellen DTCT

Kritiek is er in Enschede echter nauwelijks.  Hoewel ook op het Van Heekplein de zon op warme dagen onbarmhartig schijnt en het er eveneens stenig is en kaal, hoor je daar zelden iemand over. Pogingen om het plein geforceerd gezellig te maken, zoals de lichtlindes en beren in Hengelo, zijn er in Enschede niet geweest. Het Van Heekplein wordt omarmd als een vaststaand feit, een realiteit die de stad weer een beetje levendiger maakt, de komst van grote winkelketens garandeert  en geen moment nostalgische gevoelens oproept naar de zo rigoreus uitgewiste boulevard.

Misschien is het wel die houding die verklaart waarom Enschede er als enige stad in Twente in geslaagd is de omslag te maken van troosteloze fabrieksstad naar moderne provinciestad. Al sinds de teloorgang van de textielindustrie heeft de stad, geleid door sterke bestuurders, ervoor gekozen om groot te investeren in een nieuwe toekomst. Plannen beperkten er zich zelden tot nog grotere bloembakken, beren of een uitbundiger kerstverlichting. Plannen in Enschede betekenden – met Roombeek misschien wel als meest lichtende voorbeeld- bijna altijd: doorgaan en tegelijk opnieuw beginnen.

Grote verschillen

Volledig scherm
© Carlo ter Ellen DTCT

Nu, bij een nieuwe planronde voor de binnenstad, valt op hoe groot de verschillen zijn. Enschede investeert 150 miljoen euro in grote woontorens en verdere versterking van de binnenstad, Hengelo dertien miljoen in wat op het eerste gezicht niet meer lijkt dan de zoveelste poging de ongemakken uit het nabije verleden te herstellen. De stad kampt met een ongekende leegstand in de binnenstad.  De gedroomde wisselwerking met de Westermaat, het grote winkelplein buiten het centrum, kwam nimmer van de grond. 

Twee steden, twee pleinen: de verschillen zullen blijven. Als Hengelo iets van Enschede kan leren, dan is het wel dat een paar lege winkelpanden niet zo maar eventjes met wat lapmiddelen worden weggewerkt.

In samenwerking met indebuurt Hengelo

Hengelo e.o.