Geef voordeursleutel niet aan toetsenbordcrimineel

Boeven staan minder gauw met een koevoet aan je kozijn te wrikken. Liever kruipen ze achter hun toetsenbord om een phishing mail te tikken. Dus hou die digitale voordeur stevig op slot.

Vroeger keek ik A touch of Frost. Een Engelse crimi uit de jaren ’80. De kleine, corpulente en gevatte Inspector Jack Frost ving boeven. Altijd had hij gezeik met zijn bazen, maar ook altijd ving ’ie de boeven. Op zijn manier. Tegendraads en enkel gebaseerd op zijn onderbuikgevoel. Wat jij misschien met Friends hebt, heb ik met A touch of Frost. Een pareltje. De 15 seizoenen keek ik 36 keer. En bij de 36e keer wist ik het zeker. Ik ging later boeven vangen. Je weet wel, die inbrekers met een gare skimuts over hun hoofd, stilletjes op hun tenen wegsluipend met een gevulde plunjezak over hun schouders geworpen. Want zo zien ze eruit, toch?

Gouden kandelaren

Het is wat anders gelopen. Net als bij die boefjes. Ze zijn er nog wel, want de gouden kandelaren van oma zijn nog steeds interessant. Maar ik zie het steeds meer veranderen. Het type criminaliteit, de opsporing en de kijk op veiligheid(sgevoel) is verschoven. Minder gauw staan de boeven met een koevoet aan je kozijn te wrikken, lijkt het. Vaker zitten ze achter een toetsenbord met hun voeten hoog voor de comfortabele open haard jou een phishing mail te tikken.

Data

Data is de nieuwe sleutel van je voordeur. En we geven ze vaak zomaar weg. Want wedden dat je wachtwoord van je telefoon ‘OOOO’ of je geboortedatum is. En dat je voor elk account hetzelfde wachtwoord gebruikt? Of dat je wel eens een verdacht mailtje hebt geopend, of toch maar dat onbekende wifi-netwerk hebt geprobeerd?  Door dit ‘jatten in een nieuw jasje’ verandert ook de kijk op veiligheid en veiligheidsgevoelens. We weten nog niet zo goed hoe te handelen. Als je vroeger veilig wilde zijn, groef je een brede sloot om je kasteel en je was klaar. Maar nu? Nu kunnen ze via m’n broodrooster al tot mijn bankgegevens komen.

Zekerheid

Hoe voorkom ik dat een toetsenbordheld mijn data-huis binnenwandelt? We willen zekerheid. Zeker zijn dat het ons niet overkomt, want we zijn bang voor die onzichtbare boef met allerlei trucjes. Het is dan ook makkelijk in de war te raken van alle nieuwe terminologieën. Maar de fout is makkelijk aan te wijzen. Dat ben je namelijk zelf. Van alle datalekken, cybercrime gevallen is het slachtoffer bijna altijd een onbewuste, knullige handlanger. Juist door de ‘voordeursleutel’ gemakkelijk weg te geven.

Wachtwoord

Dus lijkt het je handig om van elk account hetzelfde wachtwoord te hebben, dat zelfs te raden is door je 11-jarige neefje? Of kun je het toch niet laten om dat mailtje aan te klikken waarin staat dat je een geldbedrag hebt gewonnen. Denk even na. Blijf het zien als ordinair jatten. En gebruik wat gezond boerenverstand. Dan kom je al een heel eind. Als good old Jackie Frost nu nog zou leven, zou hij zich omdraaien in het graf. ‘Criminaliteit ontstaat zodra de mogelijkheid er is.’

Dus, zullen we iets beter opletten dat we onze digitale voordeur netjes op slot draaien als we van huis weggaan?

Auteur is criminoloog, vindt het duistere van de mens interessant, maar kijkt thrillers met een kussen voor zijn ogen.

Volledig scherm
© Peter uit het Broek

Opinie