Volledig scherm
Henk van Schuppen vs. Toon Mesman © Carlo ter Ellen

Hoe gaan we zonder doden, gewonden en schade het nieuwe jaar in?

Het DebatENSCHEDE - Hoe komen we in het vervolg zonder doden, gewonden en een hoop materiële schade het nieuwe jaar in? Bescherm het volk tegen zichzelf, stel een vuurwerkverbod in, betoogt redacteur Henk van Schuppen. Pas op met overheden die het volk tegen zichzelf in bescherming nemen, werpt z’n collega Toon Mesman tegen.

Verbod op consumentenvuurwerk

Henk van Schuppen

Volledig scherm
© Carlo ter Ellen

Het is een treurige traditie in Nederland. De valse start van het nieuwe jaar. Honderden vuurwerkgewonden meldden zich weer op de spoedeisende hulp. Er viel zelfs een dode. De vernielzucht kende opnieuw geen grenzen. Er werd voor miljoenen euro’s schade aangericht. Baldadigheid en getreiter op straat zorgden in het hele land voor veel ergernis, overlast en leed bij mens en dier.
De burgerlijke ongehoorzaamheid vierde hoogtij. De wettelijk vastgelegde afspraak dat we vuurwerk in dit land mogen afsteken van zes uur ’s avonds op oudjaarsdag tot twee uur in de nieuwjaarsnacht werd massaal aan de laars gelapt. Het motto: iedereen doet het, dus het zal wel worden gedoogd. Handhaving is onbegonnen werk voor de autoriteiten. Het volk grijpt de macht. Daar is een vervelend woord voor: anarchie.

Hoe is het mogelijk dat er elk jaar een vergunning wordt afgegeven voor een feest terwijl op voorhand vaststaat dat het volledig ontspoort? Niet alleen vaste relschoppers en beroepstuig laten zich gelden rond de jaarwisseling. Ook het weldenkende deel der natie gaat massaal over de schreef. Illegaal vuurwerk wordt als normaal en zelfs als stoer gezien. Kleine kinderen uit fatsoenlijke gezinnen worden ver voor de toegestane uren met een tasje de straat opgestuurd om te knallen. Kinderen, vaak jonger dan de toegestane minimumleeftijd van 12 jaar, die van papa en mama toestemming krijgen om de wet te overtreden. Het tart alle opvoedkundige wetten maar we vinden het kennelijk doodnormaal.

Quote

We maken er namelijk met z’n allen het meest onveilige en weerzinwek­ken­de volksfeest van het jaar van.

Het derde kabinet-Rutte kan zichzelf en het land een dienst bewijzen door een verbod op consumentenvuurwerk af te kondigen. Komend voorjaar komt er een voorstel van die strekking van de Onderzoeksraad voor Veiligheid in de Kamer. Het is nu of nooit. De overheid moet de rechtsorde herstellen. Het argument dat de keurige meerderheid met zo’n verbod de dupe wordt van een legertje idioten gaat niet op. We maken er namelijk met z’n allen het meest onveilige en weerzinwekkende volksfeest van het jaar van.

De overheid behoort het volk tegen zichzelf in bescherming te nemen. De burgers bewijzen immers op grote schaal dat ze niet kunnen omgaan met de wettelijke afspraken rond de jaarwisseling. Met veel persoonlijke ellende tot gevolg. Dan moet er worden ingegrepen.

Het publiek moet in de nieuwjaarsnacht volop kunnen genieten van vuurwerk. Maar wel op vaste locaties en geregisseerd door de autoriteiten. Overtreders gaan een (nieuwjaars)nachtje de cel in en krijgen voor de volgende jaarwisseling een straatverbod. Oud en nieuw kan weer leuk worden.'

'Pas op met overheden die het volk tegen zichzelf in bescherming nemen'

Toon Mesman

Volledig scherm
© Marco De Swart

De dode viel in Swifterbant op zaterdagmiddag 30 december. Toen gold er al een vuurwerkverbod. Het zou om illegaal vuurwerk zijn gegaan. Op het moment van ontploffing was het dag en er was veel publiek. Voor de goede orde: Swifterbant telt iets meer dan 6.000 inwoners. Had het kabinet-Rutte 1 of kabinet-Rutte 2 naast het uitventen van zijn neoliberale ideeën enige aandacht besteed aan de politiezorg in ons land, dan was er op de bewuste zaterdagmiddag in Swifterbant geen explosie geweest. Dan hadden ’s middags op straat lang vervlogen woorden geklonken: ‘Waar gaan wij met dat vuurwerk heen?’ Inderdaad, van Bromsnor.

Henk, waarde collega, een verbod werkt alleen bij toezicht op naleving. Jij schrijft dat de overheid het volk tegen zichzelf in bescherming hoort te nemen. Omdat burgers bewijzen niet met wettelijke afspraken om te kunnen gaan. Met overheden die het volk tegen zichzelf in bescherming nemen moet je oppassen. In Iran zit zo’n overheid. In Pjongjang ook. De ayatollahs en meneer Kim zeggen alleen maar het beste voor te hebben met hun onderdanen. Daarbij kunnen burgers prima met de wet omgaan als de wetten worden toegepast. Want daar zit hem bij ons de kneep. Er zijn wel regels, maar er wordt niet op toegezien dat ze worden nageleefd. Wat denk je? Zou het helpen als een agent die kleine jongens uit fatsoenlijke gezinnen met rugzakjes op straat ziet, ze op de achterbank van de politiewagen zet en ze naar huis brengt? Volgens mij bedoel je dat met de ‘rechtsorde herstellen’. Want dat betekent de rechtsorde herstellen: toepassen wat we hebben afgesproken. In plaats van nieuwe regels en wetten bedenken. Een overigens typisch Nederlandse gewoonte: als we een probleem niet aan durven pakken, dan laten we er een verbod op los om vervolgens te gaan gedogen.

Quote

Als we een probleem niet aan durven pakken, dan laten we er een verbod op los om vervolgens te gaan gedogen.

Ik steun je in je idee om in de nieuwjaarsnacht vuurwerkshows aan te bieden. Waar stad of gemeente een show houdt is de overlast aanwijsbaar minder. Ik zou alleen de regie niet over willen laten aan de autoriteiten maar aan vuurwerkdeskundigen. Waarvan er - en dat weet ook de Onderzoeksraad voor Veiligheid - te weinig zijn om in 380 gemeenten spektakel te bieden. Krijg je dat probleem weer.

Als we een veilige en rustige overgang van december naar januari willen, kunnen we beter oud en nieuw afschaffen. Zijn we van het vuurwerk af en ook van de Top 2000, die andere treurige traditie.