Volledig scherm
Margriet van Dam © Annina Romita

Geen Pesach zonder matses van Hollandia uit Enschede

ENSCHEDE - Pasen in de joodse traditie is gisteravond al begonnen. Met het traditionele Pesach-maal en speciale koosjere matses van Hollandia uit Enschede, gekeurd door het opperrabbinaat.

Tot diep in de nacht heeft Margriet van Dam aan tafel gezeten. Met vrienden en familie, verenigd voor wat nog altijd een vaste waarde is in haar leven: de viering van Pesach, het traditionele joodse paasfeest. „Of je nu orthodox bent, liberaal of helemaal niks, Pesach blijf je toch altijd vieren.”

Voor Van Dam, een van de drijvende krachten achter de Enschedese synagoge, betekent de paastraditie nog veel. „Het is, zoals zoveel andere joodse feesten, een sterk sociaal gebeuren. Ze voegen iets toe aan het leven.”

Matsemarkt

Het is de vrijdag voor Pasen. Ter voorbereiding op het Pesach-maal van diezelfde avond is er in de Enschedese synagoge de traditionele Culinaire Matsemarkt. Speciale, koosjere producten staan uitgesteld. Koosjere wijn aan de ene kant, matses aan de andere kant. Even verderop in de deftige bestuurskamer is de tafel gedekt op de manier zoals in de meeste huiskamers van gisteravond: met schalen vol zoetigheden, wijnglazen en borden met matses.

„Aan matses is niet zoveel te beleven, maar toch is het een feest om ze te eten. We gebruiken ze als basis voor taart, hartigheden en zelfs soep. Wat oorspronkelijk een sobere maaltijd was, bedoeld als herdenking van de bevrijding uit Egypte, is nu vooral een feestmaal.”

Net als de meeste van haar vrienden viert Margriet van Dam twee keer Pesach. Gisteravond, ter voorbereiding op de sabbat, en vanavond als bekroning van het paasfeest waarvan de viering eigenlijk nog veel langer duurt.

Duitse deegpers

„Volgens de oude joodse wetten is het de bedoeling dat je acht dagen lang alleen ongedesemd brood heet. Dat is ook de reden dat er voor Pesach speciale matses worden gemaakt. Twee rabbi’s, vertegenwoordigers van het opperrabbinaat, houden daar in de fabriek van Hollandia speciaal toezicht op. Het meel mag niet rijzen en de totale bereidingstijd mag niet langer duren dan achttien minuten.”

De band met Hollandia is voor alle joodse Pesach-vierders sterk. De bakkerij uit 1933 ligt vlakbij de synagoge en is de enige in zijn soort in Nederland. De matses worden er nog altijd volgens de oude koosjere voorschriften gemaakt op een deegpers die door een van de stichters van de bakkerij bij zijn vlucht voor de naziterreur werd meegenomen uit Burg Steinfurt.

„Het verhaal van de matses hoort bij de traditie. In de afgelopen dagen hebben we er dozen vol van verkocht. Geen feest kent zoveel mooie verhalen als Pesach.”

  1. Niets drijft Twentse zakenbroers uiteen: ‘We zijn elkaars dagboek’
    PREMIUM
    Reportage

    Niets drijft Twentse zaken­broers uiteen: ‘We zijn elkaars dagboek’

    ENSCHEDE/ALMELO - De broers Wim (58) en Pedro (53) Swier zijn bekende gezichten in het Twentse zakenleven. Wim is algemeen directeur van maaltijdleverancier Food Connect. Pedro is algemeen directeur van Vredehof Uitvaartverzorging. Maar bovenal zijn beiden broers die elkaar door dik en dun steunen. Bijvoorbeeld als Pedro moet helpen bij het identificeren van slachtoffers van rampen zoals die met de MH17.

In samenwerking met indebuurt Enschede

Enschede e.o.