Volledig scherm
© ANP

Jeugd verslaafd aan social media

DELDEN - Jongeren hebben een innige band met hun mobiele telefoon. Ze dragen 'm altijd en overal bij zich.

Zelftest Sociale Media Verslaving
De 14-jarige Julian Oskamp uit Hengelo maakt er geen geheim van. „Ik ben serieus verslaafd aan mijn mobiele telefoon”, zegt de tweedejaarsscholier van de kbl/tl-richting aan scholengemeenschap Twickel in Delden lachend. Hij heeft zijn toestel altijd bij zich. Julian heeft samen met medescholieren Maren Wilmink (13 jaar, uit Delden) en Lynn Roorda (13 jaar, uit Hengevelde) van Twickel in Delden op internet de Zelftest Sociale Media Verslaving van de private verslavingsinstelling Solutions gedaan. Twaalf vragen over social mediag ebruik kregen ze voorgelegd en wie vier vragen of meer met ‘ja’ beantwoordde, valt volgens de test in de categorie ‘verslaafd’. Dat was het geval bij de drie Twentse jongeren. Ze hebben volgens de test van Solutions een ‘serieus probleem’. In de toelichting staat: ‘Je gebruik richt schade aan in je leven. Waarschijnlijk richt je je leven al voor een groot deel in rondom social media en is er sprake van verslaving. We raden je aan meteen tot actie over te gaan en hulp te zoeken.’

Deskundige Alexander van Deursen
Kun je verslaafd raken aan Twitter, Facebook en/of Instagram? Ja, zegt deskundige Alexander van Deursen. Hij is universitair docent bij de vakgroep Media, Communicatie en Organisatie aan de Universiteit Twente en begeleidde een student die afstudeerde op het onderwerp Facebook-verslaving.

Wat gebeurt er bij iemand met een social media verslaving?
Alexander van Deursen: „Je kunt het zo zien dat gedragsimpulsen verstoord zijn zonder dat sprake is van een ingenomen stofje, zoals medicijnen of drugs. Vergelijk het maar met een gokverslaving, waarbij het nemen van een gokje of in dit geval het checken van Facebook als een beloning fungeert. Dit checken wordt dan steeds excessiever. De vraag is wanneer er echt sprake van een verslaving is. Je komt in elk geval in de gevarenzone wanneer je geen controle meer hebt over de tijd die je op social media doorbrengt, wanneer je angstige gevoelens krijgt als het netwerk bijvoorbeeld even plat ligt, een dwangmatige behoefte voelt om in te loggen of bijvoorbeeld last hebt van toenemende concentratieproblemen. Er kan sprake zijn van een verslaving als je je gedrag niet kunt veranderen en je studie, werk of tijd met familie en vrienden steeds minder belangrijk vindt omdat sociale media interessanter zijn."

Problematisch
Bij hoeveel jongeren dit speelt weet Van Deursen niet. „Onderzoek van wetenschappelijk onderzoeksbureau IVO naar verslavingen gaf in 2013 aan dat ongeveer 6 procent van de door hen ondervraagde jongeren het eigen social media gedrag als problematisch ervoer. Ze vonden het bijvoorbeeld lastig om te stoppen, raffelden hun huiswerk af en raakten gestresst wanneer de toegang tot internet afwezig was.”

Nuance
Vaak worden stress, eenzaamheid of depressie genoemd als oorzaak van een verslaving geeft Van Deursen aan. ,,Drugsgebruik, in dit geval social media gebruik, wordt gezien als het mechanisme om met deze stress- of depressieve gevoelens om te kunnen gaan. Zelf denk ik overigens dat het bij sociale media wat genuanceerder ligt. Zeker ook omdat de definitie van verslaving in de loop der jaren wat verschuift. Kijk maar eens hoeveel mensen het tegenwoordig doodgewoon vinden om tijdens een etentje hun Facebook-status bij te werken.”

Meer over social media gebruik onder jongeren in De Twentsche Courant Tubantia van dinsdag.

Tubantia gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement