Volledig scherm
Minister Stef Blok zat dit jaar op Prinsjesdag niet in de Ridderzaal. Hij was de designated survivor. Al wil hij dat zelf niet bevestigen. © ANP

Advies: Toch geen 'designated survivor' voor Kamer

De Tweede Kamer moet geen ‘designated survivor’ aanwijzen om het werk voort te kunnen zetten als een extreme ramp de andere Kamerleden uitschakelt. Dat vindt een werkgroep die zich daarover heeft gebogen. Het is niet alleen overbodig om een Kamerlid achter de hand te houden, maar ook onwenselijk.

De regering wees met Prinsjesdag voor het eerst een minister aan die de plechtigheid in de Ridderzaal aan zich voorbij moest laten gaan. Mocht het daar verzamelde kabinet worden getroffen door een terroristische aanslag of andere catastrofe, dan zou minister Blok van Buitenlandse Zaken het landsbestuur kunnen overnemen.

Premier Rutte opperde dat het misschien ook voor het parlement verstandig zou zijn om één of meerdere Kamerleden uit voorzorg op een veilige plaats in reserve te houden. Het bestuur van de Tweede Kamer zette een drietal Kamerleden aan het werk, maar die zien daar geen heil in.

Joost Sneller (D66), Jeroen van Wijngaarden (VVD) en Anne Kuik (CDA) wijzen erop dat de regering met één mond spreekt, maar de Kamer juist met heel veel monden. Een Kamerlid is volgens de grondwet onafhankelijk en zelfstandig, en kan dus niet zomaar zijn mandaat overlaten aan een enkele of een paar collega’s.

Vervanging

Mocht een groot deel van, of zelfs de hele Tweede Kamer plotseling zijn werk niet meer kunnen doen, dan heeft de wet niet meteen een antwoord, concludeert de werkgroep. Kamerleden kunnen in eerste instantie gewoon op de gebruikelijke manier worden vervangen. De eerstvolgende niet-gekozen kandidaat op de kieslijst schuift dan door.

Zijn er niet genoeg kandidaten over om alle opengevallen zetels in te nemen, dan moeten die maar leeg blijven tot er nieuwe verkiezingen zijn, vinden de drie Kamerleden. Zo’n onvoltallige Kamer zou zich dan wel moeten beperken tot het hoognodige.

Maar de wet biedt ook de ruimte om bij hoge nood uitzonderingen te maken. Daarmee kan de Kamer ook in een extreem noodgeval uit de voeten, denkt de werkgroep. Er hoeft daarom niets veranderd te worden, raadt de groep het Kamerbestuur aan.