Volledig scherm
Het paasvuur in 2012 in Espelo. Nog altijd de hoogste ooit ter wereld. De stapel was 45,98 meter hoog, nog een fractie hoger dan de Scheveningse vreugdevuren met oud en nieuw. © Koen Verheijden

Meerdere paasvuren beëindigen jarenlange traditie: angst na bijna-ramp Scheveningen

Na tientallen jaren stoppen in zeker drie plaatsen de traditionele paasvuren, omdat de organisaties de risico's te groot vinden. Het ontstaan van vele brandhaarden door de Vreugdevuren in Scheveningen, heeft de angst aangewakkerd. Zo komen er geen paasvuren in de Gelderse plaatsen Brummen en Klein Dochteren en ook het Overijsselse Goor breekt met de jarenlange traditie. 

Elk jaar met Pasen vergapen honderden bezoekers zich aan het paasvuur in Klein Dochteren, net buiten Lochem. Niet alleen de bewoners van het buurtschap, maar ook inwoners van de stad Lochem en recreanten van vakantieparken zoeken de traditie op. Maar vanaf dit jaar gebeurt dat niet meer. De organisatoren vinden het niet meer verantwoord.

De bijna-catastrofe met de enorme vreugdevuren op de Scheveningse boulevard en in Duindorp tijdens oud en nieuw, ‘bevestigde’ bij het bestuur van de buurtvereniging Klein Dochteren de juistheid van het voornemen om te stoppen. ,,Er hoeft maar even een rare wind te staan en je hebt al een vonkenregen’’, verklaart voorzitter Irna Wagenvoort. ,,Je gaat dan het belang van het in ere houden van een traditie afwegen tegen het risico dat je als vereniging loopt. Want met de vergunningen van nu dekken de gemeenten zich volledig in en ben je als organisator volledig aansprakelijk.’’

Kijk hier de beelden terug van het uit de hand lopen van de vreugdevuren in Scheveningen en Duindorp. De tekst loopt verder door onder de video.

Claim aan je broek

Quote

Met de vergunnin­gen van nu dekken de gemeenten zich in en ben je als organisa­tor volledig aansprake­lijk

Irna Wagenvoort, Voorzitter buurtvereniging Klein Dochteren

,,Het is een lastige afweging, maar de angst voor ongelukken wordt ons te groot’’, erkent Wagenvoort. Het gaat niet enkel om het paasvuur, maar ook om alle zorgen voor het evenement rondom deze traditie. ,,We lopen altijd met een fakkeloptocht over een drukke weg naar het vuur zelf. Met de synthetische kleding van nu vind ik dat wij als vereniging een te groot risico lopen voor ongelukken. Tegenwoordig is men veel mondiger. Er hoeft maar iets te gebeuren en je hebt een claim aan je broek hangen.’’

Ook moet de buurtvereniging steeds meer andere veiligheidsmaatregelen nemen om het welzijn van de bezoekers te garanderen. Vele brandblussers, emmers water, blusdekens, verkeersborden en verkeersregelaars zijn daarvoor nodig. Wagenvoort: ,,Twee jaar geleden gebeurde er bijna een ongeluk. Dat staat nog steeds op ons netvlies. Toen begonnen we te twijfelen of we dit nog moesten blijven organiseren. Met zoveel bezoekers dragen we wel een erg grote verantwoordelijkheid.’’

‘Opgewaardeerd kampvuur’

Meerdere organisatoren in de Achterhoek geven er de brui aan. Ook in Goor gaat het vuur dit jaar voor het eerst niet door. Het Goorse paasvuur moest daar verhuizen vanwege bouwwerkzaamheden op de oude locatie. De nieuwe plek is dichter bij een woonwijk en daar horen strengere veiligheidseisen bij.

Het Brummense restaurant De Vroolijke Frans kreeg vorig jaar al geen vergunning meer van de gemeente voor een groot paasvuur. ,,We kregen nog wel toestemming om een bultje van maximaal 100 kuub in de brand te steken’’, mopperde mede-eigenaar Theo van Enckevort destijds. ,,Maar dat is een opgewaardeerd kampvuur.’’

En daar doet Enckevort niet aan. De gemeente eist dat de organisator voldoende mensen inzet die ‘vliegvuur’ kunnen volgen en blussen. Eventuele schade zal volledig verhaald worden op de stichting. ,,Niet te doen’’, zegt voorzitter Harrie Smit.

Verkiezingsthema

De paasvuren worden ook door politieke partijen gebruikt om zich te onderscheiden in de aanloop naar de provinciale verkiezingen in maart. Naast de Overijsselse fractie van Partij voor de Dieren (PvdD) pleit nu ook de ChristenUnie aldaar voor een verbod.

Toch gaan in Klein Dochteren wel stemmen op om het paasvuur vanaf volgend jaar nieuw leven in te blazen. Klootschietvereniging Klein Dochteren overweegt om de organisatie over te nemen. ,,We vinden het jammer als deze traditie verloren gaat,’’ zegt voorzitter Diny Beumer. ,,We beseffen wel dat het veel werk is. Een geschikt stuk grond in de buurt van ons clubgebouw hebben we nog niet op het oog. Bovendien vragen we ons af hoe de buurt reageert op rookoverlast. Dit jaar lukt het ons zeker niet meer en volgend jaar moeten we nog maar eens kijken.’’

Strengere regels: maximaal zeven bij zes meter

Gemeenten scherpen de regels aan, na de discussie van vorig jaar over de vervuiling en overlast van de paasvuren. Zo stelt gemeente Lochem dit jaar een maximum van veertien organisaties in die toestemming kunnen krijgen. Sinds 1 november 2018 zijn daar al strengere regels van kracht.

De diameter van een paasvuur mag maximaal zeven meter bedragen en de bult mag niet hoger zijn dan zes meter. De afstand tot de bebouwde kom en natuur moet minimaal 150 meter bedragen. De gemeente schrijft ook voor dat onder bepaalde omstandigheden het vuur niet mag worden ontstoken. Dat is bijvoorbeeld het geval bij windkracht vijf of hoger. Ook bij extreme droogte (code oranje of rood) mag de stapel niet branden. Publiek moet minstens op zeven meter afstand blijven. Om uiterlijk middernacht moeten bezoekers het terrein verlaten.

De organisatoren moeten er daarna op toezien dat het vuur veilig kan uitbranden. Ook zijn ze ervoor verantwoordelijk dat de asresten binnen uiterlijk twee weken naar een afvalbrengpunt worden afgevoerd.