‘Omstreden’ kunstwerk Enschede houdt z’n gezicht, de opdrachtgever buigt

videoENSCHEDE - Het kunstwerk ‘Spoor-Zuid’ in Enschede is zaterdag onthuld, mèt het ‘omstreden’ gezicht in de wolken. Kunstenares Sonna Krom liet het staan. De ontevreden opdrachtgever Stichting Historische Sociëteit Enschede-Lonnker (SHSEL) buigt. 

Voorzitter Dick Buursink wilde het gezicht van de ‘muurschildering’, die een eerbetoon is aan de vroegere spoorlijn Enschede-Ahaus (1903-1975). Hij noemde het gezicht, dat het Enschedse landschap en de trein gadeslaat,‘een wezensvreemd element’, dat er niet in thuis hoort. Ze heeft zich niet gehouden aan de opdracht. Sonna Krom beroept zich op haar artistieke vrijheid als kunstenaar en zwichtte niet. Direct na de onthulling omhelsde Buursink de kunstenares - en daarmee ook het kunstwerk.

Geen consequenties 

Oud-politicus Buursink zei na de onthulling dat de stichting er uiteindelijk ook geen consequenties aan verbindt. “We zijn het er over eens dat we het oneens zijn en blijven. Maar het kunstwerk is officieel overgedragen aan de gemeente. Met of zonder gezicht, wij gaan er niet meer over.” Hij liet weten dat de kunstenares ook gewoon betaald gaat worden. “Natuurlijk. Kunstenaars worden al slecht betaald en eerlijk is eerlijk: ze heeft een prachtig werk geleverd. Het is echt mooi. Met uitzondering dan van dat ene element.”

Volledig scherm
‘Omstreden’ kunstwerk Sonna Krom wordt onthuld. Sonna en Dick Buursink staan lijnrecht tegenover elkaar, maar onthullen het samen en bezegelen dat met een omhelzing. Wethouder Jeroen Diepemaat kijkt toe. © Annina Romita

Stiekem

Maar stiekem was Buursink ook niet rouwig om het ‘relletje’ vooraf. Er was – mogelijk daardoor – veel volk op de onthulling afgekomen. Bovendien komt er naar aanleiding van de discussie mogelijk ook nog een kunstdebat in de stad over de rol van kunstenaars en de positie van opdrachtgevers. “Deze kwestie heeft veel losgemaakt en dat is eigenlijk ook wel heel mooi”, vond Buursink.

Volledig scherm
© Annina Romita

Gezicht blijft

Het kunstwerk bestaat uit twee panelen in den fietsdoorgang vanaf de Buurserstraat naar de Kokkelmanlanden. Aan de ene zijde is de stooomloc te zien van vroeger. Op het andere de verdwijnende trein met kolenwagons. Op dat laatste paneel staat het gewraakte gezicht. Wethouder Jeroen Diepemaat, aanwezig bij de onthulling, liet weten ‘natuurlijk ook niet te gaan tornen aan het werk’. Het gezicht blijft.

Geen discussiepunt

De bezoekers bij de onthulling leken het meest op de hand van de kunstenares. “Sonna chapeau!”, werd vanuit de toeschouwers geroepen, met een applaus – ook van Buursink overigens – als reactie. Kunstliefhebber Hugo Dresselaers, die het werk nu wel met eigen ogen wilde zien, vond het gezicht prima. “Voor mij zou het geen discussiepunt zijn.” 

Maar er waren ook bezoekers die het wel met de stichtingen Buursink eens waren. “Het gezicht is te prominent. Het leidt af van waar het werkelijk om moet gaan”, vond een vrouw die verder ‘liever niet openlijk in de discussie terecht wilde komen’. Er is ook heftig over het kunstwerk gedebatteerd op sociale media. Ook daar oogsten beide ‘kampen’ bijval.

Volledig scherm
© Annina Romita