Johannapark, 800 vierkante meter groen nabij het Vondelpark.
Volledig scherm
Johannapark, 800 vierkante meter groen nabij het Vondelpark. © Jesper Boot

Tuinen in kwetsbare wijk Amsterdam mogen maar voor helft uit tegels bestaan

Een tuin waar het groen volledig plaatsmaakt voor steen? In Amsterdam Oud-West is dat bijna verleden tijd. Daar mogen tuinen straks voor maximaal de helft worden betegeld.

Het betegelen en bebouwen van binnentuinen mag niet meer omdat Oud-West volgens het stadsdeel ‘extra kwetsbaar’ is bij extreme neerslag. Door de toenemende verstening loopt het regenwater slecht weg. Ook leidt het volgens het stadsdeel tot ‘hittestress’, wat de leefbaarheid en gezondheid aantast.

Amsterdam is voor zover bekend de eerste die met een gedeeltelijk verbod op versteende tuinen komt. Elders in het land worden bewoners vooral gestimuleerd om hun tegels in te leveren, veelal onder de actie ‘steenbreek'. 

Verstening

Per saldo is het groen op de 135 binnenterreinen van Oud-West − het dichtst bevolkte stuk van de hoofdstad − op zijn retour. Uit een onderzoek dat de gemeente een aantal jaren geleden liet uitvoeren bleek dat de verstening enorm is toegenomen: van ruim eenderde (37 procent) in 2005 naar meer dan de helft (57 procent) in 2015.

Om dezelfde reden werd eerder ook al het uitbouwen van woningen ingeperkt: tot maximaal 4 meter is dat door landelijke wetgeving nu nog vergunningsvrij toegestaan, maar straks kan dit alleen nog onder bepaalde voorwaarden. Per bouwplan zal worden gekeken of een vergunning wordt verleend, zodat het stadsdeel eisen kan stellen op het gebied van waterberging en duurzaamheid.

Dakterrassen

Ook komt er een verbod op daktoegangshuisjes, die de laatste jaren op grote schaal dakluiken vervangen, en mogen dakterrassen slechts de helft van het dak beslaan. Daarmee wil het stadsdeel ruimte houden voor bijvoorbeeld zonnepanelen, een daktuin of regenwateropvang. ,,We gaan mensen niet verplichten dat te doen,” aldus verantwoordelijk stadsdeelbestuurder Melanie van der Horst, ,,maar op deze manier behouden we de ruimte voor duurzame initiatieven en groene daken.” Balkons zijn alleen toegestaan tot 1,5 meter diepte.

Over de handhaving van de nieuwe betegelingsregels is Van der Horst duidelijk: dat gaat ‘niet actief’ gebeuren. ,,Elke maand bij iedereen in de buurt langsgaan en alle binnentuintjes controleren, dat kunnen we niet doen. Wel doen we ons reguliere handhavingswerk. We gaan bijvoorbeeld af op een handhavingsverzoek van een buurtbewoner die aangeeft dat er in een tuin te veel tegels liggen na een verbouwing.”

De nieuwe regels gelden niet met terugwerkende kracht: tuinen die al zo goed als versteend zijn, hoeven niet te worden vergroend.

Tegelservice

Wethouder Laurens Ivens kondigde vorige week al aan dat Amsterdammers later dit jaar gebruik kunnen maken van een ‘tegelservice’, waarbij de gemeente de stoeptegels uit tuinen thuis komt ophalen. Ook geldt voor nieuwbouw voortaan dat ze 60 millimeter regenwater moeten kunnen bergen.