Volledig scherm
Archiefbeeld ter illustratie. © ANP

Gemeenten beraden zich op ingrepen bij jeugdzorg, maar wethouder Kampen weet al: ‘Dit helpt ook niet’

Vier jaar nadat jeugdzorg werd overgedragen aan gemeenten, wil het kabinet deze vorm van decentralisatie deels terugdraaien. ‘Minder taken, meer samenwerken’, is de strekking van een brief van minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid aan de Tweede Kamer. Gemeenten in deze regio beraden zich nog op een reactie, maar wethouder Geert Meijering van Kampen vindt: ‘Ook dit gaat niet goed’.

De ingrepen lijken erop neer te komen dat gemeenten minder te zeggen krijgen over jeugdhulp, jeugdbescherming en jeugdreclassering en dat zij worden gedwongen om samen te werken met partners uit de 42 jeugdzorgregio’s.

Vernietigend rapport

In het verspreidingsgebied van deze krant zijn dat de jeugdregio’s Achterhoek, Drenthe, Flevoland, Food Valley, Noord Veluwe, Midden IJssel/Oost Veluwe, Twente en IJsselland.

Pleegzorg, gesloten jeugdzorg en specialistische anorexiazorg zijn voorbeelden van taken die voortaan binnen die regio’s moeten worden geregeld. De Jonge daarover tegen NRC: ,,Die moet je als gemeente niet zelf willen doen.”

Meer rust

De Kamerbrief van de minister ging gepaard met een vernietigend rapport van de Inspecties Gezondheidszorg en Jeugd en Justitie en Veiligheid. Zij constateerden onder meer ‘zeer ernstige gevolgen’ van de decentralisatie voor kwetsbare kinderen die langer in onveilige situaties verblijven en daardoor nog meer beschadigd raken.

Op de vraag hoe jeugdzorg beter wordt van maatregelen, zei De Jonge tegen NRC: ‘Als we beter duidelijk maken wie waarvoor verantwoordelijk is, weten instellingen en medewerkers bij wie ze terecht kunnen met vragen over administratieve lasten of zorgen over de financiering. Dat moet leiden tot meer rust.’

75.000.000 euro

Sinds het kabinet vier jaar geleden de jeugdzorg uit handen gaf aan gemeenten in het kader van de decentralisatie is er een miljoenentekort ontstaan bij lokale overheden. Alleen 2018 was in deze regio al goed voor een tekort van zo’n 75.000.000 euro. 

Enkele uitschieters toen: Berkelland, Kampen, Lelystad, Noordoostpolder, Nijkerk, Oldebroek en Zutphen. De Stentor vroeg de colleges van B&W van deze gemeenten vrijdag om een reactie op de aangekondigde ingreep van het kabinet op de jeugdzorg, maar alleen Kampen zag kans om te reageren.

Volledig scherm
De tekorten in de jeugdzorg per gemeente in deze regio over 2018 in deze regio. © Anke Arts

Kampen

Verantwoordelijk wethouder Geert Meijering: ,,Ik ben blij met de erkenning dat forse bezuinigingen op jeugdzorg, waarmee de decentralisatie gepaard ging, de uitvoering ervan door gemeenten heeft bemoeilijkt en vertraagd. De voorgestelde aanpassing van het stelsel gaat ons echter ook niet helpen.

,,Voorstellen om een deel van de verantwoordelijkheden weer bij gemeenten weg te halen en centraler te organiseren, gaat geen kind helpen en ook de financiën niet. Als er niet fundamenteel iets verandert, zitten straks die nieuwe verantwoordelijken met dezelfde, of nog grotere tekorten.’’

Volledig scherm
Geert Meijering, CDA-wethouder van de gemeente Kampen © Freddy Schinkel

‘Geen goede zaak’

Meijering vervolg: ,,Ik vind het geen goede zaak dat het Rijk een deel van de zorgtaken weer gaat centraliseren en gemeenten dwingender gaat voorschrijven hoe wij onze lokale toegang moeten inrichten. Dat is halfbakken. Óf je legt de verantwoordelijkheid neer bij gemeenten, óf niet. En ik denk dat gemeenten jeugdzorgtaken prima kunnen uitvoeren.’’

Daarbij is echter wel hulp nodig van het Rijk, op andere vlakken, vindt hij. ,,Neem dyslexie. De kwestie daarbij is veel meer hoe we onze docenten in staat stellen om kinderen met leesmoeilijkheden goed te helpen, terwijl deze zorg nu op het bordje van gemeenten ligt. Onbegrijpelijk. Daarnaast blijkt de transformatie van zware, complexe zorg erg weerbarstig. Ook daarbij hebben we hulp nodig.’’

Jeugdbescherming Overijssel: ‘Arbeidsmarkt is te kwetsbaar’

Jeugdbescherming Overijssel herkent zich grotendeels in het beeld dat wordt geschetst door de inspecties. Bestuurder Ruud Brinkman maakt zich dan ook zorgen. ,,Er is een toenemende werkdruk, administratieve lasten zijn onverminderd hoog en de complexiteit en heftigheid van de casuïstiek neemt toe. Het is voor onze medewerkers vaak lastig om tijdig en gepaste hulp in te zetten voor de cliënten. Er zijn teveel wachtlijsten, onder andere voor noodzakelijke en specialistische zorg.’’

Ook worden medewerkers volgens hem steeds vaker slachtoffer van agressie en geweld. ,,We moeten met de regio’s kijken hoe we de komende jaren krachten bundelen om onze professionals te behouden en potentiële medewerkers aan ons kunnen binden. De arbeidsmarkt is te kwetsbaar.’’

  1. Hofnaaisters Margriet en Nel kleden Prins Carnaval in Zwolle... zonder te weten wie het is
    PREMIUM

    Hofnaai­sters Margriet en Nel kleden Prins Carnaval in Zwolle... zonder te weten wie het is

    Jaar in jaar uit vermaken twee Zwolse dames het pak voor de nieuwe Prins Carnaval. Zonder dat ze weten wie het is. De maten krijgen ze door en dan is het de kunst om het prinsenpak van de huidige hoogheid aan te passen aan het postuur van de nieuwe. Margriet Velthuis (74) en Nel Oterdoom (50) zijn de hofnaaisters van carnavalsvereniging de Eileuvers in Zwolle. ,,Noem ons maar coupeuses. Anders krijgen mensen van die gekke associaties.’’